Dagboek Raphaël Waterschoot 1915
Wist je datjes gesprokkeld op het net!


 Indexpagina  (of ga terug met uw back toets)

Gazette van Antwerpen
1914:
Bij het begin van de oorlog zijn er zestien redacteurs en is de oplage gestegen tot 100.000 exemplaren. De krant krijgt moeilijkheden met de Duitse bezetter en verschijnt niet van 1915 tot 1918. 1918: De Gazet gaat weer van start met een meer dan gehalveerde oplage. Pas in 1934 zal opnieuw de kaap van de 100.000 exemplaren overschreden worden.

Eenzelvigheidsbewijs 
Personal ausweis vbvk vbak 
Bon voor gratis foto vb
19151103 Verplichting eenzelvigheidspapieren 19151103 Eenzelvigheisdbewijs  

Kardinaal Mercier KOKW
Hij werd bekend door zijn moedige houding ten opzichte van de Duitsers tijdens de Eerste Wereldoorlog. Door zijn herderlijke brieven, waarin het verzet van de bevolking tegen de Duitse bezetting tot uiting kwam, kreeg hij groot aanzien in eigen land en bij de Geallieerden. Zo veroordeelde hij in 1916 de deportaties van arbeiders naar Duitsland. Bij de patriottische Franstalige gemeenschap van België was zijn reputatie ijzersterk

Klein Seminarie foto  link
Op 9 mei 1808 werd het Kleinseminarie officieel ingewijd en men ging van start met 55 leerlingen waaronder 43 die zich op het priesterschap voorbereidden. De school werd gevestigd in de gebouwen van het vroegere Minderbroedersklooster. Op 24 januari 1797 was dit klooster gesloten en werden de gebouwen door de Franse bezetter verkocht. Ghisleen van der Sare kocht het hele complex op met de bedoeling het terug te schenken aan de kloostergemeenschap en in 1808 verkocht zijn zoon Hendrik het aan monseigneur de Broglie, bisschop van Gent, om er een bisschoppelijk college in onder te brengen. 
De instelling werd ten gevolge van een Keizerlijk decreet gesloten op 1 juli 1812, heropende de deuren op 10 mei 1814 en sloot opnieuw op 23 augustus 1825. Op 14 januari 1830 nam het Klein Seminarie een nieuwe start.

De heer Koen Verstraeten inventariseert momenteel het volledige archief. Schoolarchieven: miskend cultureel erfgoed? Een gevalstudie over het archief van het Sint-Jozef-Klein-Seminarie van Sint-Niklaas. Onuitgegeven verhandeling, Master Archivistiek: Erfgoedbeheer en Hedendaags Documentbeheer. Brussel, 2005. 

Bestraffing Lokeren      link 
Begin oktober 1915 begonnen de eerste opeisingen van arbeiders. Het Duitse legerbestuur eiste van Lokeren zeventig bekwame stielmannen, zoals metsers, schrijnwerkers, smeden, zinkbewerkers en glazenmakers. Alle vaklui werden op een vergadering uitgenodigd in de Werkmanskring op 2 oktober.
De burgemeester bracht hen op de hoogte van het te verrichten werk, namelijk het bouwen van burgerlijke woningen en herstellingen te Dadizele (dicht bij het IJzerfront). Men zou hiervoor kost en huisvesting, vervoer en 2 Fr per dag krijgen. Doch niemand wilde gaan, omdat men vermoedde dat het om het bouwen van versterkingen aan het front ging. Daar men niet vrijwillig wilde gaan, besloten de Duitsers de burgers bij lottrekking aan te duiden. Op 5 oktober werden de aangeduiden op het stadhuis ontboden. Niemand kwam echter opdagen en op de Markt zag het zwart van het volk, wachtend op de afloop van de gebeurtenissen. De menigte werd uiteen gedreven door de soldaten en “de staat van beleg” werd afgekondigd. De niet opgedaagde werklieden werden thuis aangehouden. Velen sloegen op de vlucht, anderen lieten zich opleiden en waar men de bedoelde mannen niet aantrof, werden de vrouwen of naastbestaanden als gijzelaars aangehouden en maar
vrijgelaten als de betrokkenen zich kwamen aangeven.
Ook de stad Lokeren zou gestraft worden indien tegen 8 oktober 1915 de aangeduide werklieden zich niet aangemeld hadden. De te verwachten maatregelen waren onder andere de volgende: de stad zou van alle verkeer afgesloten worden, er zouden geen reispassen meer afgeleverd worden van en naar Lokeren, geen brieven besteld, geen inwoner zou de stad nog uit mogen, alle gerij en rijwielverkeer verboden, samenscholingsverbod op straat voor meer dan drie personen, politieuur op zes uur, alle drankhuizen, zowel bij dag als bij nacht, gesloten voor burgerlijke personen.
Op vrijdag 8 oktober ontbraken nog maar vier personen, zodat de Kommandatur de aangekondigde strafmaatregelen tegen de stad opschortte. ʻs Maandags werden deze mannen onder soldatenbegeleiding naar het station gebracht. Op 14 oktober stonden ze echter al terug te Lokeren. Ze waren naar Paschendaele gezonden en na herhaalde weigering tot werken terug naar huis gestuurd.

Spoorweg Antwerpen Gent link
Op 6 november 1844 werd een eerste deel van deze lijn enkelsporig aangelegd op smalspoor (spoorbreedte 1,151 meter) tussen het Vlaams Hoofd (op de Antwerpse Linkeroever) en Sint-Niklaas. Het beginpunt van de lijn was het toenmalige station Antwerpen-Waas op de rechteroever van de Schelde. Daar scheepten de reizigers in op een veerboot die hen naar het station Vlaams Hoofd bracht, waar de treinen vertrokken. Op 9 augustus 1847 werd het gedeelte tussen Sint-Niklaas en Gent-Waas (ter hoogte van het huidige station Gent-Dampoort) geopend. Deze lijn werd uitgebaat door de nv "Chemin de fer d'Anvers à Gand", ook wel "Pays de Waes" genoemd.
In 1896 werd de "Pays de Waes" overgenomen door de Belgische staatsspoorwegen, en in 1897 werd de spoorbreedte naar normaalspoor (spoorbreedte 1,435 meter) gebracht.
Na de bouw van de voetgangerstunnel onder de Schelde (1931-1933) werd de veerdienst opgeheven. In 1935 werd het station Antwerpen-Waas afgebroken en werd op het Vlaams Hoofd een nieuw station Antwerpen-Linkeroever gebouwd

Taartjes en fijn brood bakken affiche niet in collectie

Tram St Nikolaas Doel   bron 
De tram was het regelmatig verbindingsmiddel tussen Sint-Niklaas en de polderdorpen tot Doel. Een combinatie van stoomlocomotief, goederenwagen en personenwagens. Met de tram werden eertijds ook bieten verzameld, die nadien met speciale goederenwagons vervoerd werden naar de suikerfabriek in Moerbeke. De stoomtram reed voor de eerste maal op 8 oktober 1893. De laatste maal in september 1944. De tramsporen werden uitgebroken in 1949. 

Persoonlijke belasting affiche niet in collectie

Burgemeester Van Naemen link
Joseph Nicolas Marie Van Naemen (Sint-Niklaas, 11 december 1836 - , 1 mei 1917) was een Belgische politicus en burgemeester voor de Katholieke Partij. Hij was de zoon van senator Joseph Van Naemen en Marie-Joséphine Boëyé.
Van Naemen was fabrikant van linnen en zeilen voor schepen. Hij werd gemeenteraadslid (vanaf 1869), schepen (1869-1878) en burgemeester (1879-1917) in Sint-Niklaas. Hij was tevens volksvertegenwoordiger (1886-1908) en senator (1908-1917) voor de Katholieke Partij .

Burgemeester Michael De Smedt link
De Smedt was lid van de Katholieke Partij en was waarnemend burgemeester van Sint-Niklaas van 21 januari 1915 tot 19 april 1919 dan effectief burgemeester tot 17 januari 1933. Zijn voorganger tot 1915 was partijgenoot Joseph Van Naemen en hij werd opgevolgd door Henri Heyman, eveneens een partijgenoot.

Paus Benedictus XV link 
Tijdens een consistorie om nieuwe bisschoppen te benoemen die plaatsvond op 22 januari 1915 werd het verloop van de oorlog opnieuw ter sprake gebracht. Benedictus XV maakte duidelijk, dat ondanks zijn hoop dat het conflict snel tot een einde zou komen, hij zelf niet in staat was zich op te werpen als bemiddelaar. Reden hiervoor was, dat de paus in een dergelijke situatie boven de partijen diende te staan en “alle strijdenden met zijn liefde moest omvatten”.[29] Bemoeienis van de paus zou kunnen worden opgevat als inmenging en daarmee leiden tot haat tegen de godsdienst, waardoor ook de kerk veel schade zou oplopen.Wel riep hij de agressors op om niet over te gaan tot buitensporige vernielingen en riep hij de gedupeerden op voorzichtig te zijn in hun verzet om te voorkomen dat de zaak zou escaleren.

Het volk link
De wortels van Het Volk liggen in de christelijke werknemersbeweging (ACW) en de oprichting ervan gaat terug tot een congres van de katholieke partij in 1890 waar werd besloten om in Gent een dagblad op te richten als tegengewicht voor het succesvolle socialistische Vooruit. Het eerste nummer van Het Volk, een uitgave voor zondag én maandag, rolde van de persen op 21 juni 1891, een maand na de publicatie van de encycliek Rerum Novarum (16 mei 1891), waarin Paus Leo XIII de basis legde voor de christelijke sociale leer van de Kerk. De katholieke partij wilde met Het Volk een dam opwerpen tegen de snelle opgang van de Belgische Werkliedenpartij van Vader Anseele en haar dagblad Vooruit. Het werd zelfs na de mis verkocht als Anti-Socialistisch Dagblad.

Landsturm link
Het militaire leven begon bij het 17de levensjaar als de jongeren werden ingedeeld bij de "Landsturm". In de lente van het jaar waarop ze de leeftijd van 20 jaar bereikten werden ze ingeschreven voor de werkelijke dienst die in oktober van datzelfde jaar zou beginnen. Een dienst die bij de infanterie twee jaar zou duren, de cavalerie en rijdende artillerie eisten drie jaar dienstplicht. Hierna volgde vijf (of vier jaar) in de "reserve", met als enige verplichting twee maal per jaar vier weken militaire opleiding en dienst. Als deze stadia doorlopen waren werden de reservisten overgeheveld naar de "Landwehr", die in praktijk de rol van burgerwacht vervulde of in geval van mobilisatie een depot van versterkingen voor het staande leger. Had men de leeftijd van 37 jaar bereikt, dan viel de verplichting weg, uiteraard alleen in vredestijd. Wanneer men uiteindelijk 45 jaar was werd men ontslagen van alle militaire verplichtingen. 
Een niet onbelangrijk punt, maar veelal vergeten feit, is dat de regimenten werden gevormd met manschappen die elkaar vaak al kenden vanaf hun schooltijd, waardoor er reeds een onderlinge band was gevormd.

Opeising zware vrachtwagens affiche niet in collectie

Werk van den Akker en den Haard was de koepelorganisatie achter de meeste volkstuinen in België. link
In 1896 werd naar Frans voorbeeld de Ligue du Coin de Terre et du Foyer gesticht, in Vlaanderen bekend als het Werk van den Akker en den Haard. Haar eerste - relatief kleine - tuincomplex bevond zich in de Brusselse gemeente Sint-Joost-ten-Node. Het concept kende succes. Al snel kwamen er tuinen bij in Namen, Gent, Antwerpen, Dendermonde en Sint-Niklaas. Deze bevonden zich doorgaans nabij grote fabrieken.
De organisatie was een initiatief van prominente katholieken, de eerste voorzitter was Auguste Beernaert, gewezen eerste minister. De katholieken zagen de volkstuinen als een middel om arbeiders uit de verderfelijke invloeden van het stadsleven te houden: alcoholisme, moreel verval, intrafamiliaal geweld. Dit resulteerde onder meer in lokale verboden om op zondag in de tuinen te werken

Amerikaansche winkel   link
Onder Francqui van de Société Générale zocht het Brusselse hulpcomité contact met de andere gemeentelijke organisaties. Uit dit initiatief zou uiteindelijk de organisatie Comité National de Secours et d’Alimentation / Nationaal Hulp- en Voedingscomité groeien. 
Er moest ook hulp van buiten af komen en na vele moeizame onderhandelingen met de Amerikaanse president Wilson, Groot-Britannië en het 
Duitse Gouvernement-Generaal in Brussel, ontstond de Comission for Relief in Belgium, de zogenaamde ‘Amerikaanse winkels’. 
De Britse ingenieur Herbert Hoover werd directeur van de Commission for Relief in Belgium. De eerste lading voedsel van de Commission kwam met een schip op 1 november 1914 het land binnen. Vier jaar lang werden bijna tien miljoen mensen gesteund, één miljard dollar steungeld te samen gebracht en vijf miljoen ton voedsel verscheept ter waarde van 880 miljoen dollar.

Zeppelin   link
Een zeppelin is een stijf, sigaarvormig luchtschip bestaande uit een lichtgewicht (aluminium) skelet met daarin zakken die zijn gevuld met een licht gas. Hij is genoemd naar de grote pionier van het luchtschip, graaf Ferdinand von Zeppelin. 

De Kruisen
Veronderstel dat dit een processie is op Ons Heer Hemelvaart

 Etappencommandant
De Kommandantuur Sint-Niklaas behoorde tot de Mobile Etappenkommandantuur van het 4e Duitse leger en in augustus 1916 ging het over tot het Gouvernementsgebiet;

Broodpegel
De door de bevoegde autoriteit vastgestelde en goedgekeurde maat voor iets. Vandaar ook: de bepaalde hoeveelheid (gewicht enz.) van iets die tegen een vastgestelden prijs geleverd moet worden.

Onzen Vader van den keizer, een spotschrift niet gevonden

Pleuris Link
Pleuritis (in de volksmond ook wel pleuris ) is een ontsteking aan het borstvlies rondom de longen en aan de binnenkant van de thorax, de pleura. Dit kan door een virus of een bacteriële infectie komen of door directe irritatie van de pleura.

Mechelen    Link
Dit verhaal staat beschreven in Oorlog aan de Dijle (e-Boek) door Geert Clerbout.

Sacramentsprocessie
Naar jaarlijkse gewoonte wordt veertien dagen na Pinksteren een openbare hulde gebracht aan het Allerheiligste Sacrament. Het centrale deel van de processie is de priester met monstrans met het Allerheiligste onder een baldakijn.

Het Handelsblad  link
Was een belangrijke Antwerpse krant met katholieke strekking tussen 1846 en 1979. In 1957 werd de krant al overgenomen door de Standaard-groep. In feite hield de krant op te bestaan in oktober 1962. Het Handelsblad werd niet meer dan een kopblad van Het Nieuwsblad, de krant had dezelfde inhoud als Het Nieuwsblad met een andere titel en aangevuld met plaatselijk Antwerps nieuws. Op 15 februari 1979 verdween de titel definitief.

Tritsmaatschappij  link 
Groep mensen die tritsen, = een dobbelspel met drie steenen met de bedoeling een trits te gooien. Het hoogste wat men dan gooien kan, is 3× 6 of achttien ogen. Het spel heet niet meer dobbelen, maar tritsen, van het woord terne, de Fransche benaming van trits, komt, over een ouderen vorm teerning, ons woord teerling. Ook is teerlingen eigenlijk een synoniem van tritsen.Tritsbak :achthoekige dobbelbak, binnenin met vilt bekleed, om in te tritsen zie pietjesbak, pitjesbak Teerlingen die buiten den tritsbak vallen tellen niet mee, gooi opnieuw.

Wierversiering
Met wier of lierre wordt vermoedelijk klimop bedoeld, dat heel makkelijk te bewerken is tot kransen. 

Pensionaat der Broeders Hieronymieten    link
August Waterschoot en Leander Waterschoot, broeder en vader.

Tyfus  
of vlektyfus is de naam voor een besmettelijke ziekte die door de micro-organismen uit het geslacht Rickettsia worden veroorzaakt. De naam komt van het Grieks typhos = mist, nevel, en slaat op de nevel van het koortsdelier van de lijders. De ziekte wordt door kleerluizen overgebracht, vaak onder slechte hygiënische omstandigheden, zoals bij oorlogen en hongersnoden. De symptomen zijn onder meer hoge koorts, hoofdpijnen, huiduitslag, misselijkheid en overgeven. De epidemische vorm is, zonder behandeling, in 10 tot 60% van de gevallen dodelijk.

Muilplaag,    Affiche 19151027 Mond en klauwzeer 
Ontsteking van het slijmvlies in den mond bij koeien (Het Volksbelang v. 2 Sept. 1911); ook muilblaar genoemd (DE BO [1873]) Mond-en-klauwzeer (MKZ) of tongblaar (Latijn: Aphtae epizooticae) is een zeer besmettelijke virusziekte bij evenhoevigen zoals rundvee en varkens, schapen, herten en geiten. Andere dieren en ook mensen kunnen er hinder van ondervinden, maar lopen geen risico. De ziekte is voor dieren zeer besmettelijk, vergelijkbaar met griep bij mensen.

Argonnen

Meldekaart
Van Raphaël VK AK AK
Voorschriften VK AK

Verordeningen die niet ter sprake komen in het dagboek.  
De afbeeldingen zijn terug te vinden in LINKKOKW 

Gardevils : politieagenten

19150000 Nationaal Voedingscommiteit rondschrijven Frans
19150000 Nationaal Voedingscommiteit rondschrijven Nederlands
19150503 Betreffende de duiven
19150507 Laatste bevel duiven
19150605 Italiaanse kleuren Verbod kentekens Italiaanse kleuren
19150711 Spoorweggedeelte
19150717 Uitvoer waren
19150724 Hoogste prijzen
19150818 Schapenwol aankoop schapenwol
19150823 Nummerplaat
19150904 Bestraffen van de benadeeliging
19151006 Duiven houden van duiven
19151027 Mond en klauwzeer
19151103 Eenzelvigheisdbewijs
19151201 Runds en schapenvet
19151207 Hoogste prijzen
19151207 Rijst Melk hoogstprijzen
19151207 Vlees hoogstprijzen vlees